معابر، خیابانها و گوشه گوشه جزیره زیبای کیش امروزه محل جولان خیل کلاغ ها و مرغ های مینایی شده که ضمن برهم زدن نظم و چرخه محیط زیست، مزاحمت هایی را برای شهروندان و گردشگران نیز ایجاد می کنند.
فضای جزیره کیش بدلیل نبود راهکار اصولی و مناسب زاد و ولد کنترل شده گونه های پرنده در محیط زیست، شاهد گسترش جمعیت بیشمار کلاغ ها و مرغ های مینا است.
کارشناسان محیط زیست تاکید دارند که جزیره کیش به تعبیری با انفجار جمعیتی کلاغ ها و مرغ های مینا در معابر عمومی و خصوصی مواجه شده است.
آنها بر این عقیده اند که در صورت عدم چاره اندیشی برای کنترل این گونه های مهاجم، حیات دیگر گونه های جانوری جزیره بویژه گونه های بومی در معرض خطر جدی انقراض قرار خواهد گرفت.
از طرفی افزایش بیشمار جمعیت کلاغ ها و مرغ های مینا ، موجب بروز مشکلاتی در امور روزمره جزیره بویژه کیشوندان و گردشگران شده است، بطوریکه به جای زینت بخشی این پرندگان به محیط زیست جزیره ، حضور و تجمع گروهی این پرندگان باعث اخلال در نظم و آرامش جزیره و گاهی اخلال در تردد وسایط نقلیه و رانندگی نیز می گردد.
کارشناس محیط زیست جزیره کیش روز دوشنبه در گفت و گو با ایرنا اظهار داشت: نسل گونه های بومی جزیره با ورود گونه های مهاجم و غیر بومی به اکوسیستم منحصر به فرد آن، رو به تهدید است.
حامد محمدی افزود: گونه های بیگانه یا غیربومی به گونه هایی گفته می شود که متعلق به یک اکوسیستم نبوده و ممکن است از راه مهاجرت و یا در نتیجه فعالیت های انسانی به محیط جدید معرفی شده باشند.
وی اظهار داشت: زمانی که گونه های مهاجم و غیر بومی به اکوسیستم جدید وارد می شوند یا قدرت سازگاری با محیط جدید را ندارد و در رقابت با گونه های بومی به سرعت حذف می شوند و یا اینکه به دلیل نبود گونه شکارچی در طبیعت، به قدری با سرزمین جدیدی که به آن معرفی شده اند سازگار می شوند که گونه های محلی قادر به رقابت با آنها نبوده و به نحو موثری جایگزین گونه های بومی شده و آنها را حذف می کنند.
این کارشناس محیط زیست گفت: این گونه ها پس از استقرار در محیط جدید به سرعت تکثیر یافته و قلمرو خود را گسترش می دهند.
محمدی اضافه کرد: جانوران و گیاهان بیگانه از طرفی ممکن است به گسترش بیماری ها نیز کمک کنند، چرا که برخی از آنها انگل ها و عوامل بیماری زایی دارند که می توانند آنها را به محیط منتقل کنند.
او می گوید: بیشتر دانشمندان معتقدند که موثر ترین راه برای خنثی کردن تهاجم گونه های بیگانه و غیر بومی و کمک به حفاظت از تنوع زیستی ، جلوگیری از معرفی گونه های جدید به یک اکوسیستم است.
این کارشناس محیط زیست جزیره کیش اظهار داشت: فرهنگ سازی و آگاهی مردم از خطرات و عواقب ناشی از ورود و معرفی گونه های غیر بومی به محیط های جدید نیز بسیار حائز اهمیت می باشد.
محمدی گفت: در سال های اخیر طبیعت زیبا و گونه های بومی و منحصر به فرد جزیره کیش در اثر ورود گونه های غیر بومی گیاهی و جانوری دستخوش تغییراتی شده است، به طوری که بسیاری از گونه های سازگار با این اقلیم یا از بین رفته اند و یا از وضعیت جمعیتی مناسبی برخوردار نیستند.
وی افزود: از جمله گونه های مهاجم و غیر بومی که در سالیان گذشته وارد جزیره شده اند می توان به کلاغ های هندی و مرغ های مینا اشاره که اکنون آمار دقیقی از آنها در دست نیست ولی جمعیت آنها از حالت طبیعی خارج شده است.
او معتقد است که این گونه ها به دلیل نداشتن شکارچی طبیعی و فراهم بودن غذای کافی به سرعت در جزیره تکثیر شده اند و تمامی زیستگاه های طبیعی و انسان ساخت را اشغال کرده اند.
این کارشناس محیط زیست خاطرنشان کرد: از سوی دیگر با آغاز فصل بهار و شروع زاد آوری پرندگان، این گونه های مهاجم به لانه سایر پرندگان حمله ور شده و پس از تخریب لانه، اقدام به خوردن تخم ها و جوجه های آنها می کنند.
محمدی اظهار داشت: بر این اساس گزارش ها و مشاهداتی مبنی بر حمله کلاغ ها به نوزادان تازه متولد شده آهوان و جوجه لاکپشت ها در ساحل جزیره نیز توسط محیط بانان ثبت شده است.
او معتقد است که در صورت ادامه روند رو به رشد جمعیت کلاغ ها و مرغ های مینا در آینده نه چندن دور شاهد خالی شدن طبیعت جزیره از گونه های بومی خواهیم بود.
محمدی به شهروندان و گردشگران توصیه کرد با توجه به همه چیز خوار بودن مرغ های مینا و کلاغ ها باید از ریختن زباله های خانگی در فضای آزاد خود داری کنند.
وی استفاده از سطل های زباله درب دار ، پوشاندن فضاهای خالی موجود در نمای بیرونی ساختمانها برای جلوگیری از لانه سازی این قبیل پرندگان و اطلاع رسانی به ماموران شهرداری در صورت مشاهده لانه سازی کلاغ ها در محیط های مسکونی را از جمله اقدامات و راهکارهایی که می توانند از پراکنش و افزایش جمعیت این گونه ها در جزیره جلوگیری کنند، عنوان کرد.
رئیس اداره دامپزشکی منطقه آزاد کیش نیز می گوید: افزایش جمعیت کلاغ ها و مرغ مینا در جزیره کیش یک معضل زیست محیطی است.
سید علی سیفی افزود: این پرنده ها مهاجم و شکاری بوده و برای حیات سایر پرندگان آسیب زا هستند، بطوریکه باعث از بین رفتن و کاهش برخی گونه های دیگر همچون کبوتر جنگلی یا قمری در جزیره شده اند.
وی اظهار داشت: اگر چه با ازیاد جمعیت این 2 گونه پرنده در جزیره موردی از بیماری گزارش نشده است اما یک تهدید و معضل زیست محیطی تلقی می شود.
سیفی کنترل جمعیت این قبیل گونه های جانوری در جزیره را امری ضروری و لازم دانست و گفت: برای کنترل جمعیت و ازیاد این قبیل پرندگان یک مشارکت مردمی و همراهی جامعه لازم است.
رئیس اداره دامپزشکی منطقه آزاد کیش افزود: در بسیاری از کشورهای اروپایی تجمع جمعیتی پرندگان و در آمریکای شمالی ازدیاد حیوان راکن را شاهد هستیم که مزاحمت ایجاد می کنند ولی مسوولان با کمک مردم در حال کنترل هستند.
جزیره کیش زیستگاه حدود 180 گونه پرنده است که بسیاری از آنها مانند بوجانگا خاکستری، گلاریول بال سیاه، زرد پره رخ زرد و کوکوی ابلق، بعد از سال ها در جزیره مشاهده شدند.
حواصیل سبز و پرندگان شکاری از قبیل سارگپه جنگلی تاجدار، عقاب ماهیگیر، لیل، شاهین و دلیجه کوچک در سطح منطقه و حتی جهان کمیاب بوده و هر یک جدا از ارزش های زیبایی شناختی، دارای ارزش های اکولوژیکی منحصر به فردی نیز هستند.
فلامینگوها، حواصیل ها، کاکایی و پرستوهای دریایی از دیگر پرندگان موجود در جزیره اند و در سراسر جزیره کیش پرندگانی مانند انواع سبزقبا، زنبورخور، سنگ چشم، بلبل خرما، مینا، دم جنبانک و شهدخوار مشاهده می شود.
با گذر از خیابان ها و میادین جزیره می توان پرندگانی مانند کلاغ ، مرغ مینا، گاوچرانک و دیدومک ها را در میان چمن های سطح شهر مشاهده کرد.