نویسنده: به گزارش پایگاه خبری صبح کیش، جزیره کیش به عنوان یکی از مقاصد گردشگری شناخته‌شده، به واسطه دریا، نخل‌ها و خیابان‌های منظم خود، دارای فضای سبزی است که نقش مهمی در چهره شهری آن ایفا می‌کند. اخیراً، عدد ۶۷۰ هکتار فضای سبز تحت مدیریت شهری، بار دیگر توجه‌ها را به خدمات شهری جلب کرده است. این رقم معادل حدود ۶ میلیون و ۷۰۰ هزار مترمربع پوشش گیاهی است که نگهداری آن در شرایط گرم و کم‌آب جزیره، نیازمند تدابیر خاصی فراتر از باغبانی و سیستم آبیاری است.
در این میان، آب به عنوان یک عنصر حیاتی و اساسی، نقش کلیدی در حفظ این فضای سبز ایفا می‌کند. مدیرعامل شرکت عمران، آب و خدمات کیش، به تازگی اعلام کرده است که نیاز روزانه فضای سبز جزیره در فصل گرم، حدود ۲۲ هزار مترمکعب است و در اظهارات مردادماه نیز این نیاز به ۲۳ هزار مترمکعب در روز افزایش یافته بود؛ به عبارتی، کیش به طور روزانه به حدود ۲۲ تا ۲۳ میلیون لیتر آب نیاز دارد. بنابراین، برای تأمین این آب، یک عملیات بزرگ در حال انجام است.
اما این آب از کجا تأمین می‌شود؟ بخش عمده‌ای از پاسخ به این سوال به «پساب» مربوط می‌شود. در جزیره‌ای که آب شیرین یک منبع محدود و حیاتی به شمار می‌رود، تأمین چنین حجمی از آب تنها با تکیه بر منابع متعارف، هزینه‌های بالایی را به همراه خواهد داشت. در این راستا، کیش به استفاده از فاضلاب به عنوان یکی از منابع تأمین آب برای فضای سبز روی آورده است.
بر اساس گزارش عملکرد سال ۱۴۰۴، فضای سبز کیش در مجموع به حدود ۵ میلیون و ۲۰۰ هزار مترمکعب آب نیاز داشته که از این مقدار، حدود ۴ میلیون و ۵۰۰ هزار مترمکعب از محل فاضلاب و پساب تأمین شده است؛ یعنی تقریباً ۸۶.۵ درصد از کل نیاز سالانه. به بیان دیگر، از هر ۱۰۰ واحد آبی که در طول سال برای فضای سبز مورد نیاز بوده، حدود ۸۷ واحد از چرخه فاضلاب به فضای سبز بازگشته است. این آمار نه تنها یک شاخص محیط‌زیستی است، بلکه روایت‌گر یک چرخه آب شهری نیز می‌باشد.
آب مصرفی در خانه‌ها، هتل‌ها و مراکز مختلف جزیره پس از استفاده، به شبکه فاضلاب منتقل می‌شود، تصفیه می‌شود و بخشی از آن دوباره به فضای سبز اختصاص می‌یابد. به این ترتیب، بخشی از سبزی‌ای که مسافران هنگام عبور از بلوارهای کیش مشاهده می‌کنند، ادامه همان آبی است که پیش‌تر در نقاط دیگر شهر مصرف شده است.
مدیرعامل شرکت عمران، آب و خدمات کیش، از وجود حدود ۴۰۰ کیلومتر شبکه فاضلاب در جزیره خبر داده و اشاره کرده است که بخشی از این شبکه قدیمی است و نیاز به نگهداری و تعویض دارد. بنابراین، پشت ۶۷۰ هکتار فضای سبز، تنها یک شبکه آبیاری وجود ندارد؛ بلکه یک زنجیره کامل از جمع‌آوری فاضلاب، انتقال، تصفیه و رساندن پساب به شبکه مصرف نیز باید به طور مستمر فعالیت کند.
در بسیاری از شهرها، فاضلاب به عنوان یک مشکل تلقی می‌شود که باید از محیط زندگی دور شود؛ اما در کیش، پس از تصفیه، این جریان می‌تواند به یکی از منابع مهم برای حفظ فضای سبز تبدیل شود. این بدان معناست که یک ماده مصرف‌شده، به جای اینکه پایان مسیر آب باشد، دوباره به چرخه بازمی‌گردد. با این حال، این چرخه به معنای بی‌نیازی از منابع دیگر نیست. اظهارات رسمی نشان می‌دهد که نیاز فضای سبز در فصل گرم بیشتر از منابع در دسترس بوده و مدیریت مصرف آب برای حفظ فضای سبز در دستور کار قرار دارد.
مدیرعامل شرکت عمران، آب و خدمات کیش، همچنین به کاهش میزان پساب تولیدشده به حدود ۷ هزار مترمکعب در روز در دوره جنگ اشاره کرده است؛ وضعیتی که فاصله قابل توجهی با نیاز ۲۲ تا ۲۳ هزار مترمکعبی فضای سبز داشت. او همچنین گفته است که با بهبود شرایط و افزایش فعالیت هتل‌ها، وضعیت تأمین پساب نیز بهتر شده است. این موضوع نشان می‌دهد که پساب در کیش تنها یک محصول جانبی نیست، بلکه بخشی از زیرساخت پایداری فضای سبز جزیره به شمار می‌رود.
در نهایت، ۶۷۰ هکتار فضای سبز، در نگاه اول تنها یک مساحت است، اما با توجه به نیاز روزانه ۲۲ تا ۲۳ هزار مترمکعب آب در ماه‌های گرم، تصویر کاملاً متفاوتی از آن به دست می‌آید. میانگین نیاز سالانه اعلام‌شده برای سال ۱۴۰۴، با توجه به ۵.۲ میلیون مترمکعب مصرف سالانه، حدود ۱۴.۲ هزار مترمکعب در روز بوده است. بنابراین، رقم ۲۲ تا ۲۳ هزار مترمکعب باید به عنوان نیاز دوره‌های گرم و پرمصرف در نظر گرفته شود. این تفاوت فصلی نشان می‌دهد که نگهداری فضای سبز کیش تنها به «داشتن آب» وابسته نیست، بلکه نحوه مدیریت آب در فصل‌های مختلف نیز بخشی از این ماجراست.
در نتیجه، ۶۷۰ هکتار فضای سبز کیش، دیگر یک عدد ساده در گزارش عملکرد نیست؛ بلکه به یک عملیات روزانه گسترده تبدیل شده است که از شبکه فاضلاب آغاز می‌شود و در ریشه یک درخت یا سایه یک نخل به پایان می‌رسد. آنچه در خیابان‌ها مشاهده می‌شود، تنها نتیجه نهایی یک چرخه بزرگ آب است. در واقع، وقتی در یک بلوار کیش از کنار ردیف نخل‌ها عبور می‌کنیم یا در پارکی قدم می‌زنیم، معمولاً فقط نتیجه نهایی را می‌بینیم. اما آنچه کمتر دیده می‌شود، مسیری است که آب طی کرده تا این تصویر شکل بگیرد.
در نهایت، کیش در سال ۱۴۰۴ توانسته بخش عمده آب مورد نیاز فضای سبز خود را از همین مسیر تأمین کند؛ اتفاقی که در یک جزیره گرم و کم‌بارش، اهمیت آن را دوچندان می‌کند. بنابراین، برای سنجش «سبز بودن» کیش، تنها نباید به تعداد هکتارها نگاه کرد. پشت هر عدد، یک منبع آب وجود دارد؛ و پشت آن منبع، یک شبکه؛ و پشت آن شبکه، مدیریتی که باید این چرخه را بدون وقفه زنده نگه دارد. کیش امروز ۶۷۰ هکتار فضای سبز را حفظ می‌کند؛ اما راز دوام این سبزی، تنها در خاک و درخت نیست. بخشی از این راز در آب مصرف‌شده‌ای نهفته است که یک بار دیگر به جزیره بازمی‌گردد و شاید تصویر واقعی «کیش سبز» دقیقاً همین باشد: این، پشت پرده‌ای است که کمتر دیده می‌شود؛ اما هر روز میلیون‌ها لیتر از آن در کیش جریان دارد.
دیدگاه‌ها (0)